Loofbomen geven schaduw in de zomer en licht in de winter. Dat ritme bepaalt wat eronder kan groeien. Reken met de volwassen kroon, niet met de maat in de kwekerij. Wortels van wilg, populier en es zoeken water en kunnen overlast geven bij leidingen.
20 soorten
Liquidambar styraciflua
De amberboom kleurt in de herfst rood, oranje en paars, als de zomer warm genoeg was. Het blad lijkt op een esdoorn, de vrucht is een stekelige bol. Hij wil ruimte en een niet te kalkrijke grond.
Volle zon · mei
Foto: Dominicus Johannes Bergsma, CC BY-SA 4.0
Fagus sylvatica
De beuk heeft een gladde grijze stam en een dichte kroon die weinig licht doorlaat. Hij verdraagt snoei als haag, maar een volwassen boom verdraagt geen graafwerk op de wortels en geen opeens blootgelegde stam. Droogte van de laatste jaren laat beuken kwijnen.
Halfschaduw, Volle zon · mei
Foto: Steinbergjohann, CC BY-SA 3.0 at
Fraxinus excelsior
De gewone es heeft een open kroon en laat veel licht door, tot de essentaksterfte toeslaat. Die schimmelziekte maakt aanplant op dit moment een risico. Plant niet automatisch een es omdat hij inheems is; kijk naar de gezondheid van essen in de buurt.
Volle zon · april en mei
Foto: No machine-readable author provided. MPF assumed (based on copyright claims)., CC BY 2.5
Acer pseudoplatanus
De gewone esdoorn zaait zich overal uit waar de bodem voedselrijk is. De kroon wordt groot, de wortels zoeken ver. In natuurlijke bossen op arme grond wordt hij soms bestreden omdat hij andere soorten verdringt. In de stad is hij een sterke laanboom.
Volle zon, Halfschaduw · april en mei
Foto: AnRo0002, CC0
Carpinus betulus
Haagbeuk is de praktische haagboom voor mensen die een beukenhaag willen maar nattere grond hebben. Het blad is gezaagd, de stam gegroefd. Als vrijstaande boom wordt hij groot, maar hij laat zich goed in vorm knippen.
Volle zon, Halfschaduw · april en mei
Foto: Willow, CC BY 2.5
Platanus × hispanica
De plataan is de boom van lanen en pleinen: groot, sterk gesnoeid en met afschilferende schors. Het zaadpluis en de haren van het blad irriteren de luchtwegen. In een kleine tuin is hij alleen als lei- of bolvorm te verdedigen, en ook die moet je blijven snoeien.
Volle zon · mei
Foto: Mundartpoet at German Wikipedia, CC BY-SA 3.0
Prunus domestica
De pruim bloeit wit in april en draagt in de nazomer, als het ras bij het klimaat past en een bestuiver in de buurt staat. Snoei steenvruchten in de zomer. Blad en pitten zijn giftig.
Volle zon · april
Foto: YAMAMAYA, CC BY-SA 3.0
Populus tremula
De ratelpopulier heeft rond blad dat bij het minste windje beweegt. Hij maakt wortelopslag en hoort in een landschap, niet in een kleine tuin boven leidingen. Het is een inheemse pionier, geen schaduwboom voor een terras.
Volle zon · maart en april
Foto: Hugo.arg, CC BY-SA 3.0
Robinia pseudoacacia
De robinia bloeit met witte, geurende trossen en hoort bij de snelste loofbomen. Zaailingen en wortelopslag nemen ruigtes over. Schors, blad en zaden zijn giftig. Plant haar niet als je een bescheiden boom zoekt.
Volle zon · juni
Foto: wlcutler, CC BY-SA 2.0
Betula pendula
De ruwe berk is een lichte pionier met witte schors en afhangende twijgen. Hij wordt niet eeuwenoud en zaait zich gemakkelijk uit. Het stuifmeel is een bekende hooikoortsbron. Zet hem niet boven een terras als je in april buiten wilt zitten.
Volle zon · april
Foto: Percita at Flickr, CC BY-SA 2.0
Ulmus glabra
De ruwe iep is een inheemse boom met scheef blad en gevleugelde zaden. Iepenziekte heeft veel iepen geveld. Plant haar niet gedachteloos naast een pad, en koop bij voorkeur een type dat minder gevoelig is als je een laan wilt.
Volle zon, Halfschaduw · maart
Foto: Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0
Salix alba
De schietwilg groeit hard, wortelt waar hij vocht vindt en breekt in de storm als het hout zwaar wordt. Knotten is een beheervorm, geen verplichte jaarlijkse knipbeurt voor elke wilg. De wortels kunnen drainagebuizen volgen.
Volle zon · april
Foto: AnRo0002, CC0
Castanea sativa
De tamme kastanje wordt een grote boom met eetbare noten in een stekelige bolster. Verwar haar niet met de paardenkastanje, die niet eetbaar is. Reken op een park, niet op een voortuin.
Volle zon · juni en juli
Foto: Jean-Pol GRANDMONT, CC BY 3.0
Juglans regia
De walnoot wordt een grote boom met laat uitlopend blad en noten in een groene bolster. Plant haar niet boven een moestuin: de wortels remmen veel andere planten. Snoeien stelt ze niet op prijs.
Volle zon · mei
Foto: DenesFeri, CC BY-SA 4.0
Sorbus aucuparia
De wilde lijsterbes blijft relatief klein, bloeit wit en draagt oranje bessen die vogels snel vinden. Hij verdraagt arme grond en wind. De boom wordt niet oud, maar is een van de betere keuzes voor een tuin die geen laanboom kan dragen.
Volle zon, Halfschaduw · mei en juni
Foto: AnRo0002, CC0
Tilia cordata
De winterlinde geurt in juni en juli en zoemt dan van de bijen. Hij verdraagt snoei en wordt daarom als leilinde gebruikt. Bladluizen produceren honingdauw; zet hem niet boven een terras of een auto als plakkerige zomers je storen.
Volle zon, Halfschaduw · juni en juli
Foto: Stefan.lefnaer, CC BY-SA 3.0
Aesculus hippocastanum
De paardenkastanje is een parkboom, geen boom voor een kleine tuin. De bloemen staan in witte pluimen, de kastanjes zijn niet eetbaar. De bladmineermot maakt het blad vroeg bruin; de boom overleeft dat meestal, maar oogt vanaf juli moe.
Volle zon · mei
Foto: Natalka Ukraine, CC BY 4.0
Prunus avium
De zoete kers bloeit wit in april en wordt zonder onderstam een grote boom. Vogels zijn je mede-oogsters. Snoei steenvruchten in de zomer, niet midden in de winter, om loodglans en andere infecties te beperken.
Volle zon · april
Foto: AnRo0002, CC0
Quercus robur
De zomereik wordt eeuwen oud en draagt honderden insectensoorten. De kroon wordt breed, de wortels gaan diep en ver. In een kleine tuin is hij op termijn te groot. Het blad heeft een kort steeltje, de eikel een lang steeltje: dat onderscheidt hem van de wintereik.
Volle zon, Halfschaduw · mei
Foto: Hopefully Acceptable Username, CC BY-SA 4.0
Alnus glutinosa
De zwarte els verdraagt natte voeten en wortelt ook waar andere bomen uitvallen. De wortels werken samen met bacteriën die stikstof binden. De proppen blijven lang aan de boom en zijn een goed winterkenmerk.
Volle zon, Halfschaduw · februari en maart
Foto: AnRo0002, CC0