
Asteraceae
Zonnebloem
Helianthus annuus
De eenjarige zonnebloem zaai je na de laatste vorst en bloeit dezelfde zomer. Hoge rassen hebben een stok nodig. De bloem volgt de zon vooral als knop; een open bloemhoofd staat meestal naar het oosten.
Kenmerken
- Familie
- Asteraceae
- Hoogte
- 50 cm tot ruim 3 m
- Groeiwijze
- Eenjarige
- Levensduur
- Eenjarig
- Standplaats
- Volle zon
- Grond
- Leem, Klei
- Water
- Gemiddeld
- Bloeit
- juli, augustus en september
- Bloemkleur
- Geel, Oranje, Rood
- Blad
- Hartvormig, Gezaagd, Groen
- Vrucht
- Geen opvallende vrucht
- Winterhardheid
- Niet winterhard. Alleen het zaad overwintert.
- In Nederland
- Niet inheems
Oorsprong
Noord-Amerika. Al lang als olie- en siergewas gekweekt.
Uiterlijk
Een ruwe, dikke stengel, groot hartvormig blad en een bloemhoofd met gele lintbloemen rond een bruine schijf.
Bladeren
Het blad is hartvormig, de rand is gezaagd en de kleur neigt naar groen. Gebruik dat in de herkenning op blad.
Bloei en vruchten
Bloeit: juli, augustus en september. Vrucht: geen opvallende vrucht.
Verzorging
Water geven
Regelmatig bij droogte, vooral in een pot en tijdens de knopvorming.
Lichtbehoefte
Volle zon. In de schaduw wordt de stengel slap en het hoofd klein.
Temperatuur
Zaai buiten vanaf half mei, of eerder binnen en niet voor half mei uitplanten.
Voeding
Voedselrijke grond. Een arme zandbodem geeft kleine bloemen tenzij je compost toevoegt.
Grond
Diep, zodat de penwortel kan.
Snoeien
Meerstelige rassen bloeien langer als je uitgebloeide hoofden weghaalt. Een reuzenras heeft één hoofd; dat laat je zitten als je pitten wilt.
Onderhoud
Bind hoge rassen tijdig aan. De stengel knakt in een augustuswind.
Lees ook over standplaats, grondsoort en water geven.
Giftigheid
Het zaad is eetbaar als zonnebloempit. De plant zelf is geen groente. Huisdieren laten het loof met rust.
Bij een vermoedelijke vergiftiging bij mensen: Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum, 030-274 8888. Bij huisdieren de dierenarts. vergiftigingen.info
Veelvoorkomende problemen
Kiemt niet
Te koud gezaaid of het zaad is opgegeten door muizen en vogels. Zaai in potten en plant uit als de stengel stevig is.
Blad vol gaten
Slakken bij jonge planten. Een grotere plant overleeft vraat. Bescherm de kiemplant, niet de volwassen stengel.
Veelgestelde vragen
Draait een zonnebloem met de zon mee?
Jonge knoppen doen dat. Een open bloemhoofd blijft meestal naar het oosten gericht. Een afgesneden bloem in een vaas draait niet.
Welke zonnebloem past in een kleine tuin?
Kies een laag, vertakkend ras van rond de 60 cm. De reuzen van drie meter horen achterin een moestuin, met een paal.
Kun je de pitten oogsten?
Ja, van enkelvoudige rassen. Laat het hoofd drogen aan de plant tot de pitten loslaten, of knip het af en droog het binnen, beschermd tegen muizen.
Gerelateerde soorten

Dahlia
Dahlia
Dahlia's bloeien van juli tot de eerste nachtvorst, op voorwaarde dat je ze blijft plukken. De knollen zijn niet betrouwbaar winterhard in een natte Nederlandse tuin. Rooien na de eerste vorst is de zekere weg.
Volle zon · juli, augustus, september en oktober
Foto: Muhammad Mahdi Karim, GFDL 1.2

Lilium
Lelie
Lelies groeien uit een bol met losse schubben en bloeien in de zomer met grote bloemen. Ze willen voeten in de koele grond en bloemen in de zon. Het leliehaantje vreet het blad kaal als je niets doet.
Volle zon, Halfschaduw · juni, juli en augustus
Foto: Stan Shebs, CC BY-SA 3.0

Rosa
Roos
Een roos wil zon, lucht om het blad en grond die niet kletsnat blijft. Kies bij voorkeur een ras met ADR- of vergelijkbare gezondheidskeur: die heeft minder last van sterroetdauw. Snoeien doet de plant niet dood; nooit snoeien wel.
Volle zon · juni, juli, augustus en september
Foto: Houstička, CC BY-SA 4.0

Cosmos bipinnatus
Cosmea
Cosmea is een eenjarige met fijn blad en eenvoudige bloemen die blijven komen zolang je ze plukt. Zaai haar na ijsheiligen. Op te rijke grond maakt ze meer blad dan bloem.
Volle zon · juli, augustus, september en oktober
Foto: Joydeep, CC BY-SA 3.0
